Over het boek
Neem een duik van 388 pagina’s in het leven van ingenieur Boreel
Luctor et …… ?
Eén blik op de kaart en je ziet waarom Zeeland, en met name Walcheren, zich heeft moeten ontworstelen aan het water. Hoe dat ging wordt gedetailleerd, kleurig en puntig beschreven in dit prachtig vormgegeven boek van Bianca van Duin.
Pompen of ….. ?
In de keten van gebeurtenissen wordt de schijnwerper gericht op een man die hierin een belangrijke rol heeft gespeeld. Met als grote start het ontwerpen en bouwen van gemaal ‘de Boreel’ in Middelburg – nadien uitgebouwd met meerdere gemalen – om de wateroverlast in het ‘soepbord’ Walcheren onder controle te krijgen.
En toen …. ?
Met de beheersing van het water kan verder gebouwd worden: landbouw en veeteelt, infrastructuur en ook toerisme. Gaandeweg vinden steeds meer ‘vreemdelingen’ – ook wel ‘butendiekers’ – de weg naar de ‘Tuin van Zeeland’.
Over het gemaal
Gebouwd voor de toekomst
Ingenieur Boreel heeft het gemaal aan de rand van Middelburg zelf ontworpen en is in 1929 door aannemer Diepstraten uit Made gebouwd. Het heeft dan twee Stork centrifugaalpompen met elk een afvoercapaciteit van 200 m3 per minuut. Wanneer de wateroverlast in de toekomst toeneemt kan er een derde pomp bijgeplaatst worden.
De Boreel
Het gemaal is op 15 maart 1930 feestelijk geopend door de commissaris van de Koningin en krijgt de naam ‘De Boreel’. Het waterschap Polder Walcheren kan vanaf die dag de strijd aangaan met het water achter de dijken. Goede bemaling van de Walcherse polders is belangrijk om voedseltekorten te voorkomen en armoede te bestrijden.
Rijksmonument
In de oorlogsjaren onderzoekt Boreel’s opvolger of plaatsing van de derde pomp mogelijk is. Als Walcheren in oktober 1944 is geïnundeerd, dit om de Duitse bezetter te verdrijven, is het gemaal door waterschade ruim een jaar buiten werking. Met de realisatie van de derde pomp in 1953 neemt de afvoercapaciteit met 385 m3 per minuut toe. Sinds 30 december 1997 is het een rijksmonument.
Over de schrijfster, Bianca van Duin
De Zeeuwse Bianca van Duin is geboren en getogen in Vlissingen. Het ultieme vrijheidsgevoel ervaart ze op haar fiets, met de wind door de haren. Al fietsend over de Walcherse polderwegen geniet ze van het landschap en mijmert ze over haar gezin, haar vrijwilligerswerk voor het Rode Kruis, maar de laatste jaren vooral over haar droom: een boek over het leven van ingenieur Jacob Lucas Boreel.
Dijkgraaf Poppelaars neemt boek over waterbouwer Boreel in ontvangst
Op 1 december 2020 heeft Bianca van Duin, na ruim drie jaar schrijven, haar boek ‘Jhr. ir. Jacob Lucas Boreel – waterbouwer van de Zuiderzee en Zeeland’ overhandigd aan dijkgraaf Toine Poppelaars van waterschap Scheldestromen. Hij heeft het boek op gemaal Boreel in Middelburg in ontvangst genomen. Dijkgraaf Poppelaars: “Dat het monumentale gemaal Boreel een belangrijke voorziening is voor het waterbeheer op Walcheren, mag bekend worden verondersteld. Maar met het gepresenteerde boek, wordt nu ook eens de naamgever van dit gemaal in de persoon van Boreel voor het voetlicht gebracht. Een stenen gebouw nu met een persoonlijke geschiedenis!”
Over het leven van Jaap Boreel…
Wijk aan Zee en Duin
Jacob Lucas – roepnaam Jaap – is een zoon van Gerard Salomon Boreel en Suzanna Geertruida Françoise Gevers. Hij komt ter wereld op 1 april 1883 in Huize Westerhout, gelegen in het Noord-Hollandse Wijk aan Zee en Duin. Zijn vader is dan burgemeester in het naburige Beverwijk.
Het gezin Boreel-Van Randwijck
In het Gelderse Rossum ontmoet Jaap zijn toekomstige vrouw, Adriana Sophia baronesse Van Randwijck. De echtverbintenis is op 11 oktober 1911 in Rossum alwaar ook het kerkelijk huwelijk plaatsvindt. Het echtpaar krijgt twee zonen en een dochter: Gerard Lucas, Maurits en Jet.
Technische Hogeschool in Delft
Als kind uit een adellijke familie gaat Jaap eerst naar een kostschool in Haarlem. In 1911 voltooid hij zijn opleiding aan de Technische Hogeschool in Delft als civiel ingenieur. Nadien gaat hij werken bij de Staatsspoorwegen en Provinciale Waterstaat van Noord-Holland.
Een Walchenaar onder de Walchenaren
Het langst woont Jaap in de Zeeuwse hoofdstad Middelburg. Bij het waterschap Polder Walcheren boekt hij tussen 1921 en 1939 zijn grootste successen. Op 18 december 1939 sterft hij slechts 56 jaar oud, maar zijn nalatenschap is nog altijd levend!